Vật lý 9 Bài 47: Sự tạo ảnh trong máy ảnh


Việc sử dụng vi mạch trong các máy ảnh đã cho ra đời loại máy ảnh rất hiện đại là máy ảnh kỹ thuật số. Nhưng dù hiện đại đến đâu cũng không thể thiếu một bộ phận quang học rất quan trọng, đó là vật kính. Vậy Vật kính là gì?

Để trả lời được các câu hỏi trên mời các em cùng nghiên cứu bài  Sự tạo ảnh trong máy ảnh

Tóm tắt lý thuyết

1. Cấu tạo của máy ảnh

  • Máy ảnh là một dụng cụ dùng để thu ảnh của một vật mà ta muốn chụp trên một phim.
  • Hai bộ phận chính của máy ảnh là:
    • Vật kính là một thấu kính hội tụ,
    • Buồng tối, trong buồng tối có lắp phim (đóng vai trò là màn) để thu ảnh của vật trên đó như hình 186.

2. Ảnh của một vật trên phim

  • Ảnh của vật trên phim luôn là ảnh thật, ngược chiều và nhỏ hơn vật.

3. Phương pháp giải

a. Cách vẽ ảnh của một vật trên phim:

  • Vật kính của máy ảnh là một thấu kính hội tụ nên cách vẽ ảnh cũng giống như vẻ ảnh của thấu kính hội tụ

b. Cách xác định khoảng cách từ vật kính đến phim (từ thấu kính đến ảnh) hay từ vật đến vật kính hay tiêu cự của vật kính

  •  Ta có thể tiến hành các bước sau:
    •  Vẽ ảnh của vật qua máy ảnh.
    •  Dựa vào tính chất của tam giác đồng dạng để tính khoảng cách từ vật kính đến phim.
  • Dựa vào công thức của thấu kính để tính khoảng cách từ vật kính đến phim. Lưu ý nếu dựa vào công thức của thấu kính thì f và d’ luôn mang dấu (+) vì ảnh luôn là ảnh thật.

máy ảnh

Bài tập minh họa

Bài 1.

Dùng máy ảnh để chụp ảnh một vật cao 80 cm, đặt cách máy 2 m. Sau khi tráng phim thì thấy ảnh cao 2 cm. Hãy tính khỏang cách từ phim đến vật kính lúc chụp ảnh.

Hướng dẫn giải:

Máy ảnh

Khoảng cách từ phim đến vật kính:
  • ΔOA’B’ ~ ΔOA'B' nên ta có: OA’ = OA. \(A'B' \over AB\) =\(200.2 \over 8\) = 5 cm

Bài 2

Dùng máy ảnh mà vật kính có tiêu cự 5 cm để chụp ảnh một người đứng cách máy 3 m.
a. Hãy vẽ ảnh của đỉnh đầu người ấy trên phim (không cần đúng tỉ lệ)
b. Dựa vào hình vẽ, hãy xác định khỏang cách từ phim đến vật kính lúc chụp ảnh.  

Hướng dẫn giải:

a. Vẽ ảnh như hình 47.1.

Máy ảnh
b. Khoảng cách từ phim đến vật kính:
  • ΔFA’B’ ~ ΔFOI nên ta có: FA’ = FO. \(A'B' \over OI\) =\(f. d' \over d\)
  • Do đó khỏang cách từ phim đến vật kính là:
d’ = OA’ =OF + FA’ = f + \(f. d' \over d\)
  • Giải phương trình này ta được: d’ = \(d.f \over d-f\) = \(300.5 \over 300-5\) ≈ 5,08 cm
Vì vậy chỉ yêu cầu HS đo trên hình vẽ rồi tính tỉ lệ, nên chỉ yêu cầu HS đạt được kết quả từ 5 cm đến 5,2 cm.

Lời kết

Qua bài này, các em sẽ được làm quen với các kiến thức liên quan đến Sự tạo ảnh trong máy ảnh cùng với các bài tập liên quan theo nhiều cấp độ từ dễ đến khó…, các em cần phải nắm được: 

  • Cấu tạo của máy ảnh
  • Ảnh của một vật trên phim
  • Phương pháp giải

Các em có thể hệ thống lại nội dung kiến thức đã học được thông qua Giải bài tập Vật lý 9 Bài 47 và làm bài kiểm tra Trắc nghiệm Vật lý 9 Bài 47 cực hay có đáp án và lời giải chi tiết. Các em được làm bài thi MIỄN PHÍ để test kiến thức cho bản thân nhé. Trong quá trình học tập nếu có thắc mắc hay cần trợ giúp gì thì các em hãy đặt câu hỏi ở mục Hỏi đáp, Cộng đồng vật lý HOC247 sẽ hỗ trợ cho các em một cách nhanh chóng!

Chúc các em học tập tốt! Đạt kết quả cao trong kỳ thi tới!

-- Mod Vật Lý 9 HỌC247

Được đề xuất cho bạn