Bài 1: Chương trình bảng tính là gì? - Tin học 7

10 trắc nghiệm 5 bài tập SGK

Mục tiêu của bài Chương trình bảng tính là gì? nhằm giúp các em nắm được cơ bản thế nào là bảng tính, công dụng của bảng tính; biết được nhu cầu sử dụng bảng tính trong đời sống và trong học tập; biết được các chức năng của chương trình bảng tính,... Để biết rõ hơn về nội dung chi tiết, mời các em cùng theo dõi nội dung bài học dưới đây.

Tóm tắt lý thuyết

1. Bảng tính và nhu cầu xử lí thông tin dạng bảng

Công dụng của việc trình bày dữ liệu dạng bảng:

  • Cô đọng, dễ hiểu và dễ so sánh
  • Thực hiện các nhu cầu về tính toán (tính tổng, trung bình cộng, xác định giá trị lớn nhất, nhỏ nhất, ...)
  • Có thể tạo biểu đồ từ dữ liệu bằng bảng đề đánh giá một cách trực quan, nhanh chóng

2. Chương trình bảng tính

  • Chương trình bảng tính là phần mềm được thiết kế giúp ghi lại và trình bày thông tin dưới dạng bảng, thực hiện các tính toán cũng như xây dựng các biểu đồ một cách trực quan các số liệu có trong bảng
  • Công cụ đặc trưng của bảng tính: Có thanh công thức và bảng chọn DATA

a. Màn hình làm việc:

  • Các bảng chọn
  • Các nút lệnh thường dùng
  • Cửa sổ làm việc chính

b. Dữ liệu

  • Dạng số, văn bản và kết quả tính toán luôn được trình bày dưới dạng bảng trong cửa sổ làm việc

Hình 1. Các dữ liệu trong chương trình bảng tính

c. Khả năng tính toán và sử dụng hàm có sẵn:

  • Thực hiện cập nhật tự động công việc tính toán
  • Sử dụng hàm để tính toán rất thuận tiện

d. Sắp xếp và lọc dữ liệu

  • Dễ dàng, nhanh chóng lại thuận tiện

e. Tạo biểu đồ

  •  Là một trong những dạng trình bày dữ liệu cô đọng, trực quan

3. Màn hình làm việc của chương trình bảng tính

Màn hình làm việc của chương trình bảng tính Excel tương tự như màn hình soạn thảo Word nhưng giao diện này còn có thêm:

  • Thanh công thức: hộp tên có chứa "Fx" dùng để nhập, hiển thị dữ liệu hoặc công thức trong ô tính
  • Bảng chọn Data: chứa các bảng chọn File, Edit, Insert, Format, Data,…
  • Trang tính gồm các cột và các hàng là miền làm việc chính của bảng tính. Vùng giao nhau giữa cột và hàng là ô tính (còn gọi tắt là ô) dùng để chứa dữ liệu

Hình 2. Màn hình làm việc của chương trình bảng tính

Ngoài ra:

  • Trang tính là miền làm việc chính của bảng tính gồm có các cột, các hàng và các ô tính
  • Vùng giao nhau giữa cột và hàng gọi là ô tính dùng để chứa dữ liệu
  • Tên cột được đánh số thứ tự A, B, C,…
  • Tên hàng được đánh số thứ tự là các chữ số 1, 2, 3, 4, …
  • Ô được đánh số tên cột trước hàng sau. Ví dụ: A5, B2, C9
  • Khối ô là tập hợp các ô tính liện kề nhau

Hình 3. Cột, dòng, ô, khối ô trong trang tính

4. Nhập dữ liệu vào trang tính

a. Nhập dữ liệu vào trang tính

  • Các bước nhập dữ liệu vào trang tính:
    • Bước 1: Nháy chuột chọn ô cần nhập dữ liệu
    • Bước 2: Gõ dữ liệu từ bàn phím
    • Bước 3: Gõ phím Enter để kết thúc nhập dữ liệu
  • Các cách sửa dữ liệu:
    • Cách 1: Nháy đúp chuột vào ô cần sửa → sửa → gõ phím Enter để kết thúc
    • Cách 2: Nháy chọn ô cần sửa → gõ F5 →  Sửa →  gõ phím Enter để kết thức
    • Cách 3: Nháy chọn ô cần sửa →  nháy chuột vào thanh công thức →  sửa →  gõ phím Enter để kết thúc

 b. Di chuyển trên trang tính

Phím Chức năng
Con chuột Nháy chuột vào ô cần đến
\(\rightarrow, \leftarrow, \uparrow, \downarrow\) Sang phải 1 ô, sang trái 1 ô, lên 1 ô, xuống 1 ô
Home Về ô đầu tiên của hàng
End + \(\uparrow\) Về hàng 1 của trang tính
End + \(\downarrow\) Về hàng cuối của trang tính

Gõ địa chỉ ô vào hộp tên

Đến ô bất kì

Bảng 1. Di chuyển trên trang tính

c. Gõ chữ việt trên trang tính

  • Sử dụng phần mềm Vietkey hoặc Unikey
  • Chú ý: Trước khi chọn phông tiếng việt cần chọn cả trang tính bằng cách nháy chuột vào ô giao nhau giữa tên cột và tên hàng ở góc trên bên trái

Bài tập minh họa

Câu 1

Em hãy nêu những khả năng của chương trình bảng tính mà em biết?

Gợi ý trả lời:

  • Màn hình làm việc:
    • Các bảng chọn, thanh công cụ, các nút lệnh và cửa sổ làm việc chính...
    • Cửa sổ làm việc chính được trình bày dưới dạng bảng và chia thành các hàng và các cột
  • Dữ liệu:
  • Chương trình bảng tính có khả năng lưu giữ và xử lý nhiều kiểu dữ liệu khác nhau. Trong đó có dữ liệu số, dữ liệu văn bản
  • Khả năng tính toán và sử dụng các hàm có sẵn:
    • Tự động tính toán, khả năng thực hiện các phép toán từ đơn giản đến phức tạp một cách chính xác
    • Cung cấp các hàm có sẳn
      • Vd: Hàm tính tổng, hàm tính trung bình cộng…. 
  • Sắp xếp và lọc dữ liệu:
    • Sắp xếp và lọc dữ liệu theo những tiêu chuẩn khác nhau mà không ảnh hưởng tới các dữ liệu ban đầu
  • Tạo biểu đồ:
    • Hỗ trợ tạo biểu đồ giúp cho việc so sánh, đánh giá, thống kê, dự đoán số liệu

Câu 2

Phân biệt bảng tính, trang tính, trang màn hình?

Gợi ý trả lời:

  • Bảng tính:  Là phần mềm dùng để tính toán, là tệp tin (File)
  • Trang tính:
    • Là vùng soạn thảo chính gọi là Sheet gồm có cột, hàng, ô
    • Một bảng tính gồm có nhiều trang tính
  • Trang màn hình:  Là vùng soạn thảo mà ta nhìn thấy ở màn hình làm việc

Lời kết

Sau khi học xong bài 1 của chương trình Tin học 7, các em cần nắm vững các nội dung trọng tâm:

  • Thế nào là bảng tính, nhu cầu xử dụng thông tin dưới dạng bảng
  • Các chức năng chung của chương trình bảng tính là: Màn hình làm việc, dữ liệu, khả năng tính toán, sắp xếp và lọc dữ liệu, tạo biểu đồ
  • Cần nắm vững màn hình làm việc của Excel có công cụ đặc trưng gì?
  • Nhập và sửa dữ liệu     
  • Di chuyển đến các ô tính
  • Phân biệt được đâu là bảng tính, trang tính, trang màn hình

Để dễ dàng khắc sâu kiến thức đã học, mời các em cùng thử sức mình với các câu hỏi Trắc nghiệm Tin học 7 Bài 1 Chương trình bảng tính là gì? ở phần sau nhé.
Ngoài ra, các bài tập trong sách giáo khoa đều được hướng dẫn giải chi tiết ở phần Giải bài tập Tin học 7 Bài 1 nhằm định hướng cho các em trong việc làm bài tập ở nhà. Nếu các em có thắc mắc về nội dung bài học, có thể đặt câu hỏi ở phần Hỏi đáp để được hỗ trợ giải đáp nhé.

Các em quan tâm có thể tham khảo thêm bài học tiếp theo:

>> Bài sau: Bài thực hành 1: Làm quen với chương trình bảng tính Excel

Chúc các em học tốt!

-- Mod Tin Học 7 HỌC247