Bài 9: Vẽ đoạn thẳng cho biết độ dài - Hình học 6

Nội dung bài học sẽ giới thiệu đến các em các phương pháp Vẽ đoạn thẳng khi biết độ dài thông qua các ví dụ minh họa. 

Tóm tắt lý thuyết

1. Vẽ đoạn thẳng trên tia

Ví dụ 1:

Trên tia Ox, hãy vẽ đoạn thẳng OM có độ dài bằng 2cm.

Hướng dẫn giải:

Cách vẽ: Mút O đã biết. Ta vẽ mút M như sau:

Đặt cạnh của thước nằm trên tia Ox sao cho vạch số 0 của thước trùng với gốc O của tia

Vạch số 2 (cm) của thước sẽ cho ta điểm M. Đoạn thẳng OM là đoạn thẳng phải vẽ.

Nhận xét: Trên tia Ox bao giờ cũng vẽ được một và chỉ một điểm M sao OM = a (đơn vị độ dài).

Ví dụ 2:

Cho đoạn thẳng AB (hình 1). Hãy vẽ đoạn thẳng CD sao cho CD = AB.

Hướng dẫn giải:

Vẽ một tia Cy bất kì (hình 2). Khi đó, ta đã biết mút C của đoạn thẳng CD. Ta vẽ mút D như sau:

  • Đặt compa sao cho một mũi nhọn trùng với mút A, mũi kia trùng với mút B của đoạn thẳng AB cho trước.
  • Giữ độ mở của compa không đổi, đặt compa sao cho một mũi nhọn trùng với góc C của tia Cy, mũi kia nằm trên tia vẽ cho ta mút D  và CD là đoạn thẳng phải vẽ.

2. Vẽ hai đoạn thẳng trên tia

Ví dụ 3:

Trên tia Ox, hãy vẽ hai đoạn thẳng OM và ON biết OM = 2cm, ON = 3cm. Trong ba điểm O, M, N điểm nào giữa hai điểm còn lại?

Hướng dẫn giải:

Sau khi vẽ hai điểm M và N (hình 3) ta thấy điểm M nằm giữa hai điểm O và N (vì 2cm < 3cm).

Nhận xét: Trên tia Ox, OM = a, ON = b (hình 4), nếu 0 < a < b thì điểm M nằm giữa hai điểm O và N.

Bài tập minh họa

Bài 1:

a. Trên tia Ox vẽ đoạn thẳng OM = 3cm.

b. Cho điểm A. Vẽ đoạn thẳng AB = 2,5cm.

c. Vẽ đoạn thẳng CD = 3,5cm.

Hướng dẫn giải:

a.

b. Vẽ một tia gốc A rồi vẽ AB = 2,5cm

c. Vẽ một tia Cx nào đó rồi vẽ CD = 3,5cm


Bài 2: 

Cho đoạn thẳng AB:

a. Không dùng thước đo độ dài, hãy vẽ đoạn thẳng CE dài gấp đôi đoạn thẳng AB.

b. Không dùng thước đo độ dài, hãy vẽ đoạn thẳng EG dài gấp ba đoạn thẳng AB.

Hướng dẫn giải:

a. Vẽ tia Cx bất kì, dùng compa “chuyển độ dài” AB lên tia Cx, có CD = AB.

Lại chuyển AB thành DE. Khi đó CE = 2AB

b. Làm như câu a, chuyển ba lần độ dài AB.


Bài 3: 

Trên tia Ox:

a. Vẽ OA = 1cm; OB = 2cm. Hỏi trong ba điểm O, A, B thì điểm nào nằm giữa hai điểm còn lại?

b. Vẽ OC = 3cm. Hỏi trong ba điểm A, B, C thì điểm nào nằm giữa hai điểm còn lại?

Hướng dẫn giải:

Lời kết

Nội dung bài học đã trình bày đến các em phương pháp Vẽ đoạn thẳng khi biết độ dài. Để cũng cố bài học, xin mời các em cũng làm bài kiểm tra Trắc nghiệm Vẽ đoạn thẳng khi biết độ dài với những câu hỏi củng cố bám sát nội dung bài học. Bên cạnh đó các em có thể nêu thắc mắc của mình thông qua phần Hỏi - đáp cộng đồng Toán HỌC247 sẽ sớm giải đáp cho các em.

Bên cạnh đó các em có thể xem phần hướng dẫn Giải bài tập SGK sẽ giúp các em nắm được các phương pháp giải bài tập từ SGK Toán 6.

-- Mod Toán Học 6 HỌC247