Vật lý 9 Bài 22: Tác dụng từ của dòng điện - Từ trường


Ở lớp 7 chúng ta đã biết, cuộn dây có dòng điện chạy qua có tác dụng từ. Phải chăng chỉ có dòng điện chạy qua cuộn dây mới có tác dụng từ? Nếu dòng điện chạy qua dây dẫn thẳng hay dây dẫn có hình dạng bất kỳ thì nó có tác dụng từ hay không

Để trả lời được các câu hỏi trên mời các em cùng nghiên cứu Bài 22: Tác dụng từ của dòng điện-Từ trường

Hãy đăng ký kênh Youtube HOC247 TV để theo dõi Video mới

Tóm tắt lý thuyết

2.1. Lực từ

Dòng điện chạy qua dây dẫn thẳng hay dây dẫn có hình dạng bất kỳ đều gây ra tác dụng lưc ( gọi tắt là lực từ) lên kim nam châm đặt gần nó. Ta nói rằng dòng điện có tác dụng từ.

Lực từ

2.2. Từ trường

2.2.1. Từ trường

  • Kim nam châm đươc gọi là nam châm thử
  • Không gian xung quanh nam châm, xung quanh dòng điện gọi có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt trong nó. Ta nói trong không gian đó có từ trường
  • Tại mỗi vị trí nhất định trong từ trường của thanh nam châm hoạc của dòng điện, kim nam châm đều chỉ một hướng xác định

2.2.2. Cách nhận biết từ trường

  • Người ta không nhận biết được trực tiếp từ trường bằng giác quan mà phải  bằng các dụng cụ riêng: Dùng nam châm thử,
  • Nơi nào trong không gian có lực từ tác dụng lên kim nam châm thì nơi đó có Từ trường

Bài tập minh họa

Bài 1.

Có một số pin để lâu ngày và một đoạn dây dẫn. Nếu không có bóng đèn pin để thử, có cách nào kiểm tra được pin còn điện hay không khi trong tay bạn có một kim nam châm?

Hướng dẫn giải:

 Mắc hai đầu dây dẫn vào hai cực của pin cho dòng điện chạy qua dây dẫn. Đưa kim nam châm lại gần dây dẫn. Nếu kim nam châm bị lệch khỏi hướng Nam – Bắc thì pin còn điện

Bài 2.

Giả sử có một dây dẫn chạy qua nhà. Nếu không dùng dụng cụ đo điện, có cách nào phát hiện được trong dây dẫn có dòng điện chạy qua hay không?

Hướng dẫn giải:

 Có thể theo hai cách sau:

1. Cuốn dây thành cuộn. Đặt thanh sắt nhỏ trước cuộn dây đó. Nếu trong dây dẫn có dòng điện thì thanh sắt sẽ bị hút.
 
2. Đưa một đầu thanh nam châm lại gần dây dẫn căng thẳng, nếu có dòng điện chạy trong dây, dây sẽ bị rung (dao động)

4. Luyện tập Bài 22 Vật lý 9

Qua bài này, các em sẽ được làm quen với các kiến thức liên quan đến Tác dụng từ của dòng điện- Từ trường cùng với các bài tập liên quan theo nhiều cấp độ từ dễ đến khó…, các em cần phải nắm được: 

  • Lực từ và từ trường

  • Cách nhận biết từ trường

4.1. Trắc nghiệm

Các em có thể hệ thống lại nội dung kiến thức đã học được thông qua bài kiểm tra Trắc nghiệm Tác dụng từ của dòng điện - Từ trường cực hay có đáp án và lời giải chi tiết. 

Câu 2- Câu 5: Xem thêm phần trắc nghiệm để làm thử Online 

4.2. Bài tập SGK và Nâng cao về Từ trường

Các em có thể xem thêm phần hướng dẫn Giải bài tập Tác dụng từ của dòng điện - Từ trường để giúp các em nắm vững bài học và các phương pháp giải bài tập.

Bài tập C1 trang 61 SGK Vật lý 9

Bài tập C2 trang 61 SGK Vật lý 9

Bài tập C3 trang 61 SGK Vật lý 9

Bài tập C4 trang 62 SGK Vật lý 9

Bài tập C5 trang 62 SGK Vật lý 9

Bài tập C6 trang 62 SGK Vật lý 9

5. Hỏi đáp Bài 22 Chương 2 Vật lý 9

Trong quá trình học tập nếu có thắc mắc hay cần trợ giúp gì thì các em hãy comment ở mục Hỏi đáp, Cộng đồng Vật lý HOC247 sẽ hỗ trợ cho các em một cách nhanh chóng!

Chúc các em học tập tốt và luôn đạt thành tích cao trong học tập!

  • Ắc quy đã bị mất dấu đầu dương, âm. Làm thế nào biết cực dương của ắc qui là đầu nào?

    Theo dõi (0) 3 Trả lời
  •  Bài này thì giải như thế nào ạ, mọi người giúp e với,  cryingcryingenlightenedno

    Có một số pin để lâu ngày và một đoạn dây dẫn. Nếu không có bóng đèn pin để thử, hãy nêu một phương án đơn giản dùng kim nam châm để kiểm tra pin có còn điện hay không ? 

    Theo dõi (0) 1 Trả lời
  • Mọi người ơi!!!!! ai có cách giải chỉ em với ạ  

    Trong một phòng kín không có ánh sáng mặt trời, được thắp sáng bằng đèn và có một kim nam châm. Liệu có thể biết được phương hướng bằng kim nam châm đó không ?

    Theo dõi (0) 1 Trả lời

-- Mod Vật Lý 9 HỌC247

Được đề xuất cho bạn