Loài cây em yêu

GỢI Ý DÀN BÀI

A. Mở bài: Giới thiệu về loài cây em yêu.

B. Thân bài:

1. Biểu cảm về các đặc điểm của cây:

• Em thích màu của lá cây...
• Cây đơm hoa vào tháng... và hoa đẹp như...
• Những trái cây lúc nhỏ... lúc lớn... và khi chín... gợi niềm say xưa hứng thú ra sao?
• Miêu tả lại niềm thích thú khi được hái những trái cây và thưởng thức nó.
• Mỗi khi mùa quả qua đi, trong em lại nhóm lên một cảm giác đợi mong mùa quả mới như thế nào?
• Với riêng em, em thích nhất đặc điểm gì ở loài cây đó?

2. Có thể kể một kỉ niệm sâu sắc của bản thân với loài cây trên (ví dụ: Kỉ niệm đầu tiên khiến em yêu thích loài cây đó...).

C. Kết bài: Khẳng định lại tình cảm yêu quý của em với loài cây.

Bài lm

Đi khắp đất nước Việt Nam, nơi đâu ta cũng gặp những bụi chuối, vườn chuối xanh um trước ngõ, sau vườn. Chuối là loài cây dễ thích nghi, có thể sống được trên nhiều vùng đất khác nhau, từ miền núi, trung du đến đồng bằng châu thổ. Ở nông thôn, hầu như nhà nào cũng trồng chuối, không nhiều thì ít.
Cây chuối gồm các bộ phận: củ, thân, lá, hoa và quả.

Củ chuối là thân chính, mọc ngầm dưới đất, xung quanh có rễ, làm nhiệm vụ hút chất dinh dưỡng và sinh sản ra các cây chuối con. Thân chuối là thân giả, do các bẹ ốp lại mà thành, giữa có lõi dẫn chất dinh dưỡng nuôi cây. Thân chuối nhẵn bóng, hình trụ, cao khoảng vài mét trở lên. Lá chuối mọc ở đầu mỗi bẹ, xung quanh ngọn. Mỗi tàu gồm một cuống lá dài chạy dọc giữa bản lá rộng cỡ bốn đến năm tấc, dài gần hai mét.

Khi cây chuối trưởng thành, hoa chuối trổ từ chính giữa ngọn. Cuống hoa lớn, búp hoa thon dài, có nhiều cánh màu nâu đỏ. Dưới mỗi cánh là một nải non, gồm hai tầng quả, đầu mỗi quả có túi phấn vàng, hơi dính. Một hoa có thể cho một buồng từ năm đến mười nải, mỗi nải khoảng trên chục quả. Quả chuối lúc non màu xanh nhạt, lúc già xanh đậm. Sau vài tháng, cắt xuống ủ chín, quả sẽ có màu vàng.

Nước ta có rất nhiều giống chuối. Phổ biến nhất là chuối tiêu, được trồng nhiều ở vùng đồng bằng Bắc Bộ và Nam Bộ (còn gọi là chuối già). Chuối tiêu ưa đất thịt pha cát, nhất là đất bãi bổi ven sông. Chuối tiêu chín có vị thdm ngọt, đậm đà. Người miền Bắc rất ưa chuộng chuối tiêu, nhất là chuối trứng cuốc (vỏ có những đốm nâu giống như trứng chim cuốc), ăn chung với cốm Vòng, là một món quà ngon tuyệt của mùa thu. Chuối tiêu còn làm mứt để xuất khẩu, dùng chung với nước trà nóng rất ngon. Chuối tây (còn gọi là chuối sứ), thích hợp với đất trung du và miền núi, mọc nhiều ở các tỉnh miền Đông Nam Bộ. Quả chuối ngắn và to, chất lượng không bằng chuối tiêu.

Chuối cau ít được trồng vì cây nhỏ, trái nhỏ, năng xuất thấp. Tuy thế chuối cau lại quý hiếm vì thường được dùng để cúng trong dịp ngày rằm, mùng một Âm lịch hằng tháng. Ngày xưa, người ta còn gọi chuối cau là chuối tiến vua.Chuối hột cây cao từ bốn đến năm mét, lá dài và rộng, xanh thẫm. Quả ngắn hình lục lăng, chứa nhiều hạt. Lúc non bào mỏng ăn kèm với các loại rau thơm, rau sống trong các món nướng, món gỏi, thịt luộc, tôm chua… làm tăng hương vị. Quả già phơi khô, sao vàng rồi đem ngâm rượu, thành một vị thuốc chữa bệnh nhức mỏi khá công hiệu.

Chuối lá mật (chỉ có ở miền Bắc) hình dáng gần giống như chuối hột nhưng trong quả chỉ có vài hột màu đen giống như hạt tiêu. Lúc chín mềm, bóc sơ lớp vỏ ngoài, phơi hoặc sấy khô làm mứt, dẻo và ngon, ở miền Tây Nam Bộ còn có một loại chuối đặc biệt là chuối sáp, chỉ ăn được sau khi luộc chín. Đông Nam Bộ còn có chuối bom, quả to, màu đỏ sẫm, vị ngọt hơi chua…

Chuối chín vừa ngon vừa rẻ, ta có thể ăn bất cứ lúc nào trong ngày, còn chuối xanh lại có thể chế biến thành nhiều món ăn độc đáo. Chuối tiêu xanh lột bỏ vỏ, xắt chéo, luộc qua với nước muối cho ra hết nhựa chát, rồi nấu chung với lươn, ếch, thịt ba rọi, đậu phụ, nghệ, mẻ, hành hoa, lá lốt, tía tô… thành món lươn bung, ốc bung… ăn một lần nhớ một đời. Củ chuối tây non gọt sạch, thái nhỏ, luộc bỏ nước chát, nấu giống như chuối xanh, giòn và ngọt bởi thẩm thấu tất cả các vị thơm ngon, bùi béo của món ăn. Giờ đây, những món dân gian ấy đã thành đặc sản trong các nhà hàng cao cấp, gợi cho người xa xứ nhớ tới hương vị đồng quê.

Thân chuối non bào mỏng, trộn chùng với các loại rau thơm, rau diếp xắt chỉ, thành món rau ghém không thể thiếu cho bún riêu cua, bún riêu ốc, canh dấm cá… Thân chuối già xắt mỏng, băm nhỏ trộn cám làm thức ăn cho bò, lợn, vịt, gà… rất tốt. Lá chuối non gói bánh chưng, bánh giò, bánh tét, bánh ít, giò lụa… Lá chuối già gói thực phẩm tươi sống. Lá chuối khô làm nút đậy chai rượu, đậy bình đựng đồ khô rất kín. Rượu làng Vân nút lá chuối khô nổi tiếng cả trong và ngoài nước… Bẹ chuối khô làm nguyên liệu đan đồ mỹ nghệ xuất khẩu… Chuối cũng là hình ảnh thân thuộc trong truyện của Nam Cao, thơ Trần Đăng Khoa… Người nước ngoài đến Việt Nam rất thích ăn chuối. Chuối là loại trái cây xuất khẩu có giá trị cao.

Chuối là loại cây đem lại lợi ích rất lớn cho con người. Nó gắn bó với đời sống vật chất và tinh thần của người dân Việt Nam bao đời nay. Hình ảnh thân thuộc của bụi chuối sau vườn, cây chuối đầu hè, nải chuối trên mâm ngũ quả ngày Tết cúng tổ tiên, ông bà… đã ỉn sâu trong tâm tưởng của mỗi chúng ta.

Nếu cây tre được xem như là biểu tượng của nhân dân Việt Nam, thể hiện tinh thần, ý chí của con người Việt Nam, cây sen được xem như quốc hoa của cả dân tộc, tượng trưng cho vẻ đẹp và tâm hồn của con người Việt Nam thì cây chuối được xem là loại cây gần gũi, gắn bó, giản dị, mộc mạc, gắn liền với những điều bình dị, thân thương của làng quê Việt.

Hình ảnh cây chuối trong vườn nhà là hình ảnh rất đỗi quen thuộc và gần gũi đối với mỗi con người Việt Nam. Trong nhiều loại cây, chuối là loài cây dễ sống, dễ chăm sóc và sinh trưởng tự nhiên tốt. Chuối thường mọc theo bụi, theo khóm, vài cây mọc sát nhau tạo thành những khối đoàn kết, vững chắc. Thân cây có màu xanh bóng, được tạo bởi những bẹ chuối. Phía bên trên là lá chuối, to thành từng bản, xòe rộng như cánh quạt, có đường gân ở giữa. Tiếp đến là hoa chuối. Khi đến thời kì trưởng thành, hoa chuối mọc ra với màu nâu sẫm như hình búp sen chưa nở, mọc trĩu xuống phía thân. Sau đó, từ những hoa chuối sẽ nở ra những buồng chuối, nải chuối. Có những cây có nhiều buồng, nhiều nải khiến thân cây trĩu nặng. Cây chuối khi lớn nhất có thể cao tới 2-3 mét tùy từng loại khác nhau. Có hai loại chuối phổ biến có mặt tại Việt Nam là chuối tây và chuối ta. Chuối tây là chuối to, ngắn, mẫm, ăn thường béo, ngậy. Còn chuối ta là chuối dài, hình cong cong, ăn thường ngọt.

Cây chuối có rất nhiều công dụng, lợi ích, giá trị khác nhau, gắn bó thân thiết với đời sống của người Việt ta từ bao đời nay. Thân cây chuối có thể làm thức ăn cho gia súc. Hoa chuối có thể chế biến thành rất nhiều những món ăn ngon, hấp dẫn như nộm hoa chuối hay được dùng để trang trí trong các món ăn. Lá chuối cũng không hề vô ích khi được dùng để gói bánh, để gói xôi... tạo nên mùi thơm rất đặc trưng. Nhiều công dụng nhất có thể kể đến là quả chuối. Chuối khi còn xanh có thể dùng để kho cá, om vịt... Ngoài ra, chuối chín là một thứ quả rất tốt có nhiều lợi ích cho sức khỏe của mọi người. Đây được xem như món tráng miệng khoái khẩu của con người Việt Nam. Bên cạnh đó, chuối quả còn được dùng để chế biến các sản phẩm đóng gói, chế biến sẵn như chuối khô, chuối sấy, ô mai, kẹo chuối... Có thể thấy, cây chuối mang lại rất nhiều những lợi ích về cả kinh tế và sức khỏe dành cho con người.

Ngoài ra, cây chuối còn có những giá trị tinh thần to lớn trong tâm hồn mỗi con người. Tuổi thơ của mỗi chúng ta chắc hẳn sẽ còn nhớ như in hình ảnh những đứa trẻ lấy lá chuối xếp đồ chơi, lấy lá chuối khô lợp nhà hay lấy thân cây chuối để làm phao bơi... Những hình ảnh ấy đã trở thành một phần kí ức đẹp đẽ không thể phai mờ trong tâm trí của mỗi con người. Những câu chuyện tuổi thơ luôn là sự gắn kết lớn nhất của con người với nhau.

Ngày nay, khi xã hội ngày một phát triển hơn, đặc biệt là nông nghiệp kết hợp với công nghiệp hiện đại cho ra rất nhiều những giống cây trồng, cây ăn quả mới nhưng cây chuối vẫn có một vị trí riêng biệt trong kinh tế, đời sống tinh thần của người Việt. Đó vẫn là một nét đẹp trong văn hóa của làng quê Việt Nam cổ truyền.