Công nghệ 12 Bài 3: Thực hành Điện trở - Tụ điện - Cuộn cảm


Mục tiêu của bài thực hành về Điện trở - Tụ điện - Cuộn cảm dưới đây sẽ giúp các em nhận biếtphân loại được điện trở, tụ điện, cuộn cảm; đọc và đo được số liệu kĩ thuật của điện trở, tụ điện và cuộn cảm. Mời các em cùng theo dõi nội dung chi tiết của bài học.

Tóm tắt lý thuyết

1.1. Chuẩn bị

1.1.1.  Dụng cụ, vật liệu (cho một nhóm học sinh)

  • Đồng hồ vạn năng: 1 chiếc
  • Các loại điện trở cố định, công suất nhỏ, công suất lớn (loại tốt và xấu): 20 chiếc
  • Các loại tụ điện: không có cực tính và có cực tính (tụ hóa) loại tốt và xấu: 10 chiếc
  • Các loại cuộn cảm: lõi không khí, lõi ferit, lõi sắt từ (loại tốt và xấu): 6 chiếc

1.1.2.  Những kiến thức liên quan

a. Ôn lại bài 2
​b. Quy ước về màu để ghi và đọc trị số điện trở

Các vòng màu sơn trên điện trở (hình 1) tương ứng với các chữ số như sau:

Đen Nâu Đỏ Cam Vàng Xanh lục Xanh lam Tím Xám Trắng
Số 0 Số 1 Số 2 Số 3 Số 4 Số 5 Số 6 Số 7 Số 8 Số 9

Bảng 1. Qui ước màu trên điện trở

Hình 1. Các vòng màu của điện trở

 

Theo qui ước các vòng màu thì:

  • Vòng thứ nhất chỉ chữ số thứ nhất
  • Vòng thứ hai chỉ chữ số thứ hai
  • Vòng thứ ba chỉ những "số không" đặt tiếp sau hai chữ số trên
  • Vòng thứ tư chỉ mức sai số với các màu tương ứng như sau:
    • Không ghi vòng màu: sai số \(\pm20\%\)
    • Ngân nhũ (nhũ bạc): sai số \(\pm10\% \) 
    • Kim nhũ (nhũ vàng): sai số \(\pm5\%\) 
    • Nâu: sai số \(\pm1\%\)
    • Đỏ: \(\pm2\%\)
    • Xanh lục: sai số \(\pm0.5\%\)

Ví dụ 1:

Một điện trở có các vòng màu là nâu, đen, nâu, kim nhũ:

Nâu Đen Nâu Kim nhũ \(\rightarrow R=10\times10^{1}\pm5\%=100\Omega\pm5\%\)
1 0 1 \(\pm5\%\)

Ví dụ 2:

Một điện trở có các vòng màu là đỏ, tím, vàng, ngân nhũ:

Đỏ Tím Vàng Ngân nhũ \(\rightarrow R=27\times10^{4}\pm10\%=270 000\Omega\pm10\%\)
2 7 4 \(\pm10\%\)

c. Cách đọc số liệu kĩ thuật ghi trên tụ điện

Hình 2. Cách đọc số liệu kĩ thuật ghi trên tụ điện

F G J K M
\(\pm1\%\) \(\pm2\%\) \(\pm5\%\) \(\pm10\%\) \(\pm20\%\)

Bảng 2. Sai số trên tụ điện

Trên tụ điện thường ghi hai số liệu kĩ thuật là:

  • Điện áp định mức, đơn vị là vôn
  • Trị số điện dung, đơn vị là micrôfara. Trên tụ gốm thường chỉ ghi con số mà không ghi đơn vị. Ví dụ: ghi 101 sẽ đọc là 100 picô fara; 102 đọc là 1000 picô fara; 103 đọc là 10 000 picô fara

1.2. Nội dung và quy trình thực hành

  • Bước 1: Quan sát, nhận biết và phân loại các linh kiện
  • Bươc 2: Chọn ra 2 điện trở màu, lần lượt lấy ra từng điện trở để đọc trị số và đo trị số sau đó điền kết quả vào bảng 3, nhận xét kết quả đo và kết quả đọc
STT Vạch màu ở trên điện trở Trị số đọc Trị số đo Nhận xét
1        
2        
3        
4        
5        

Bảng 3. Kết quả đọc và đo trị số điện trở

  • Bước 3: Chọn ra 3 cuộn cảm, lần lượt lấy ra từng cuộn cảm phân loại, nhận biết vật liệu lõi sau đó điền kết quả vào bảng 4, nhận xét kết quả
STT Loại cuộn cảm Kí hiệu và vật liệu lõi Nhận xét
1 Cuộn cảm cao tần    
2 Cuộn cảm trung tần    
3 Cuộn cảm âm tần    

Bảng 4. Kết quả tìm hiểu về cuộn cảm

  • Bước 4: Chọn ra 1 tụ điện có cực tính và 1 tụ điện không có cực tính, để đọc và điền kết quả vào bảng 5, giải thích số liệu
STT Loại tụ điện Số liệu kĩ thuật ghi trên tụ Giải thích số liệu
1 Tụ không có cực tính    
2 Tụ có cực tính    

Bảng 5. Kết quả tìm hiểu về tụ điện

2. Luyện tập Bài 3 Công Nghệ 12 

Sau khi học xong Bài 3: Thực hành Điện trở - Tụ điện - Cuộn cảm, các em cần nắm vững các nội dung trọng tâm:

  • Nhận biết và phân loại được điện trở, tụ điện, cuộn cảm
  • Đọc và đo được số liệu kĩ thuật của điện trở, tụ điện và cuộn cảm

Các em có thể hệ thống lại nội dung kiến thức đã học được thông qua bài kiểm tra Trắc nghiệm Thực hành Điện trở - Tụ điện - Cuộn cảm cực hay có đáp án và lời giải chi tiết. 

Câu 2- Câu 5: Xem thêm phần trắc nghiệm để làm thử Online 

3. Hỏi đáp Bài 3 Chương 1 Công Nghệ 12

Trong quá trình học tập nếu có thắc mắc hay cần trợ giúp gì thì các em hãy comment ở mục Hỏi đáp, Cộng đồng Công Nghệ HOC247 sẽ hỗ trợ cho các em một cách nhanh chóng!

Chúc các em học tập tốt và luôn đạt thành tích cao trong học tập!