Sinh học 7 Bài 59: Biện pháp đấu tranh sinh học

Tóm tắt lý thuyết

1.1. Thế nào là biện pháp đấu tranh sinh học

  • Những biện pháp đấu tranh sinh học gồm:
    • Sử dụng các thiên địch (sinh vật tiêu diệt sinh vật có hại)
    • Sử dụng vi khuẩn gây bệnh truyền nhiễm cho sinh vật gây hại
    • Gây vô sinh diệt động vật gây hại
  • Mục đích: hạn chế tác động gây hại của sinh vật gây hại

1.2. Biện pháp đấu tranh sinh học

a. Sử dụng thiên địch

* Sử dụng thiên địch tiêu diệt sinh vật gây hại

  • Ở mỗi địa phương có rất nhiều thiên địch gần gũi với con người vì dụ: con mèo diệt chuột, gia cầm diệt các lọa sâu bọ …

Mèo bắt chuột

                                                                              Gia cầm tiêu diệt ốc, cua mang vật chủ trung gian gây bệnh

  • Một số thiên địch thường gặp:

                                                                                                                Cá đuôi cờ tiêu diệt bọ gậy

                                                                                                             Thiên địch tiêu diệt chuột

  • Một số thiên địch khác: bọ rùa, nhện lưới, nhện chân dài, ong vàng kí sinh sâu đục thân …

    * Sử dụng những thiên địch đẻ trứng kí sinh vào sinh vật gây hại hay trứng của sâu hại

Ví dụ:

  • Cây xương rồng: khi phát triển quá mạnh, sử dụng thiên địch là 1 loài bướm đêm → đẻ trứng lên cây xương rồng  → ấu trùng nở ra ăn cây xương rồng

  • Ong mắt đỏ → đẻ trứng lên trứng sâu xám (trứng sâu hại ngô) →  ấu t rùng nở ra → đục và ăn trứng của sâu xám → tiêu diệt được sâu xám từ khi còn là trứng. 

  

  • Biện pháp này tiêu diệt sâu hại gây bệnh từ giai đoạn trứng và tiêu diệt các sinh vật gây hại khác bằng cách ăn các sinh vật gây hại hoặc là trứng của sâu hại.

b. Sử dụng vi khuẩn gây bệnh truyền nhiễm cho sinh vật gây hại

  • Ví dụ:
    • Năm 1859, người ta nhập 12 đôi thỏ vào Oxtraylia.
    • Đến năm 1900, số lượng thỏ lên tới vài trăm triệu con và trở thành động vật có hại.
    • Để tiêu diệt và giảm bớt số lượng loài thỏ này người ta đã sử dụng vi khuẩn Myoma để gây bệnh cho thỏ.
    • Sau 10 năm thì có 1% số thỏ miễn dịch được với vi khuẩn gây bệnh lại phát triển mạnh và gây hại. Khi đó, người ta phải sử dụng vi khuẩn Calixi thì thảm họa về thỏ mới được giải quyết.

c. Gây vô sinh diệt động vật gây hại

  • Ví dụ: ở miền Nam nước Mĩ, để diệt loài ruồi gây loét da ở bò, người ta đã làm tuyệt sản ruồi đực \(\rightarrow\)  ​ruồi cái không đẻ được

* Kết luận: Các biện pháp đấu tranh sinh học

Các biện pháp đấu tranh sinh học

Tên sinh vật gây hại

Tên thiên địch

Sử dụng thiên địch trực tiếp tiêu diệt sinh vật gây hại

- Sâu bọ, cua, ốc mang vật chủ trung gian gây bệnh

- Ấu trùng sâu bọ

- Sâu bọ

 

- Chuột

- Gia cầm

 

- Cá cờ

- Cóc, chim sẻ, thằn lằn, sáo

- Mèo, rắn sọc dưa, diều hâu, cú vọ, mèo rừng

Sử dụng thiên địch đẻ trứng kí sinh vào sinh vật gây hại hay trứng sâu hại

- Trứng sâu xám

- Xương rống

- Ong mắt đỏ

- Loài bướm đêm

Sử dụng vi khuẩn gây bệnh truyền nhiễm diệt sinh vật gây hại

- Thỏ

Vi khuẩn Myoma và Calixi

1.3. Ưu điểm và những hạn chế của biện pháp đấu tranh sinh học

a. Ưu điểm

  • Tiêu diệt sinh vật gây hại
  • Hạn chế ô nhiễm môi trường, ô nhiễm thực phẩm (rau …)
  • Hạn chế ánh hưởng xấu đến các sinh vật có ích và sức khỏe của con người.
  • Hạn chế sự nhờn thuốc của sinh vật gây hại, ít tốn kém

b. Nhược điểm

  • Chỉ có hiệu quả ở nơi có khí hậu ổn định. Ví dụ:
    • Có nhiều loài thiên địch không quen với khí hậu địa phương nên phát triển kém: kiến vống tiêu diệt sây bọ hại cam không thể sống ở nơi có mùa đông quá lạnh
  • Thiên địch không triệt đẻ diệt được vi sinh vật gây hại. Vì thiên địch thường có số lượng và sức sinh sản thấp nên chỉ bắt được con mồi yếu hoặc bị chết.
  • Tiêu diệt loài sinh vật gây hại này lại tạo điều kiện cho loài sinh vật gây hại khác phát triển.
  • Một loài thiên địch vừa có lợi vứa có hại. Ví dụ
    • Chim sẻ vào đầu xuân, thu và đông: ăn lúa, thậm chí ở nhiều vùng còn ăn mạ mới gieo: có hại
    • Chim sẻ vào mùa sinh sản: cuối xuân đều hè ăn sâu bọ có hại cho nông nghiệp: có ích

2. Luyện tập Bài 59 Sinh học 7

2.1. Trắc nghiệm

Các em có thể hệ thống lại nội dung kiến thức đã học được thông qua bài kiểm tra Trắc nghiệm Sinh học 7 Bài 59 cực hay có đáp án và lời giải chi tiết. 

Câu 3-Câu 5: Xem thêm phần trắc nghiệm để làm thử Online 

2.2. Bài tập SGK

Các em có thể xem thêm phần hướng dẫn Giải bài tập Sinh học 7 Bài 59 để giúp các em nắm vững bài học và các phương pháp giải bài tập.

Bài tập 1 trang 195 SGK Sinh học 7

Bài tập 2 trang 195 SGK Sinh học 7

3. Hỏi đáp Bài 59 Sinh học 7

Trong quá trình học tập nếu có thắc mắc hay cần trợ giúp gì thì các em hãy comment ở mục Hỏi đáp, Cộng đồng Sinh học HOC247 sẽ hỗ trợ cho các em một cách nhanh chóng!

Chúc các em học tập tốt và luôn đạt thành tích cao trong học tập!

  • Để phát huy vai trò của biện pháp đấu tranh sinh học theo em phải làm gì?

    Các bạn giúp mình với?

    Theo dõi (0) 1 Trả lời
  • 1. Vì sao biện pháp sinh học có nhiều nhược điểm nhưng vẫn được khuyến khích thực hiện

    Mọi người giúp mình nhanh nha !!!! mai thi rồi.

    Theo dõi (0) 1 Trả lời
  • Trong tiết học ôn tập Sinh học cuối học kì 2, bạn Lan nói:''Chuột chù và chuột đồng có cấu tạo bộ răng giống nhau''.Bằng hiểu biết của mình, em hãy cho biết:

    1.Bạn Lan nói đúng hay sai?Giải thích

    2.Những biện pháp sinh học nào để diệt chuột bảo vệ mùa màng ?

    3.Những ưu điểm và hạn chế của biện pháp sinh học

    Theo dõi (0) 1 Trả lời

-- Mod Sinh Học 7 HỌC247

Tư liệu tham khảo

Được đề xuất cho bạn