Bài 22: Tình hình kinh tế ở các thế kỉ XVI-XVIII - Lịch sử 10

12 trắc nghiệm 4 bài tập SGK

Từ thế kỉ XVI – XVIII, đất nước ta có nhiều biến động. Sự phân chia đất nước thành hai miền: Đàng Trong, Đàng Ngoài đã ảnh hưởng lớn đến đời sống kinh tế xã hội. Mặc dù vậy, kinh tế vẫn có nhiều mặt phát triển vượt bậc, đặc biệt là sự xuất hiện của kinh tế hàng hóa đã tạo điều kiện thuận lợi cho sự hình thành và phát triển của các đô thị. Mời các em học sinh cùng tìm hiểu bài học: Tình hình kinh tế ở các thế kỉ XVI-XVIII

Tóm tắt lý thuyết

1. Tình hình nông nghiệp ở các thế kỷ XVI - XVIII

  • Từ cuối thế kỷ XV đến nửa đầu thế kỷ XVII, nông nghiệp sa sút, mất mùa đói kém liên miên, bị chiến tranh tàn phá
  • Từ nửa sau thế kỷ XVII, tình hình chính trị ổn định, nông nghiệp ở Đàng Trong và Đàng Ngoài phát triển:
  • Ruộng đất ở cả 2 đàng mở rộng, nhất là ở Đàng Trong.
  • Thủy lợi được củng cố.
  • Giống cây trồng ngày càng phong phú.
  • Kinh nghiệm sản xuất được đúc kết.
  • Ở Đàng Trong: ruộng đất nhanh chóng mở rộng, đất đai phì nhiêu, thời tiết thuận lợi, trồng lúa, hoa màu, cây ăn trái. Ở cả 2 Đàng chế độ tư hữu ruộng đất phát triển. Ruộng đất ngày càng tập trung trong tay địa chủ.

2. Sự phát triển của thủ công nghiệp

  • Nghề thủ công cổ truyền tiếp tục phát triển đạt trình độ cao: dệt, gốm,rèn sắt, đúc đồng, làm đồ trang sức..
  • Một số nghề mới xuất hiện như: khắc in bản gỗ, làm đường trắng, làm đồng hồ, làm tranh sơn mài.
  • Khai mỏ - một ngành quan trọng rất phát triển ở Đàng Trong và Đàng Ngoài.
  • Các làng nghề thủ công xuất hiện ngày càng nhiều như làm giấy, gốm sứ, nhuộm vải …..
  • Nét mới trong kinh doanh: ở các đô thị thợ thủ công đã lập phường hội, vừa sản xuất vừa bán hàng.

3. Sự phát triển của thương nghiệp

a. Nội thương

  • Ở các thế kỷ XVI - XVIII buôn bán trong nước phát triển:
  • Chợ làng, chợ huyện... xuất hiện làng buôn và trung tâm buôn bán
  • Buôn bán lớn (buôn chuyến, buôn thuyền) xuất hiện.
  • Buôn bán giữa miền xuôi và miền ngược phát triển, thóc gạo ở Gia Định được đem ra các dinh miền Trung để bán ….

b. Ngoại thương phát triển mạnh

  • Thuyền buôn các nước Bồ Đào Nha, Hà Lan, Pháp, Anh đến VN buôn bán tấp nập:
  • Bán vũ khí, thuốc súng, len dạ, bạc, đồng…..
  • Mua: tơ lụa, đường gốm, nông lâm sản.
  • Thương nhân nhiều nước đã tụ hội lập phố xá, cửa hàng buôn bán lâu dài.
  • Giữa thế kỉ XVIII ngoại thương suy yếu dần do chế độ thuế khóa của nhà nước ngày càng phức tạp.

4. Sự hưng khởi của các đô thị

  • Nhiều đô thị mới hình thành phát triển:
  • Đàng Ngoài: Thăng Long ( Kẻ chợ), Phố Hiến (Hưng Yên).
  • Đàng Trong: Hội An (Quảng Nam), Thanh Hà (Phú Xuân - Huế)
  • Đầu thế kỉ XIX đô thị suy tàn dần.

Lời kết

Sau khi học xong bài này các em cần nắm:

  • Trình bày được tình hình nông nghiệp, sự phát triển của thủ công nghiệp và thương nghiệp ở nước ta thế kỷ XVI – XVIII.
  • Nêu được sự hưng khởi của các đô thị và đánh giá được vai trò của các đô thị đối với sự phát triển kinh tế thời kì này.
  • Phân tích được những yếu tố tác động đến sự phát triển kinh tế nước ta thế kỷ XVI – XVIII.

Trong phần sau là các câu hỏi Trắc nghiệm Tình hình kinh tế ở các thế kỉ XVI-XVIII nhằm giúp các em củng cố lại các kiến thức đã học ở trên. Ngoài ra, còn có phần Giải bài tập Tình hình kinh tế ở các thế kỉ XVI-XVIII gồm hướng dẫn giải chi tiết và dễ hiểu các bài tập trong sách giáo khoa. Nếu các em có thắc mắc về các nội dung có liên quan đến bài học thì các em có thể đặt câu hỏi ở phần Hỏi đáp để được hỗ trợ giải đáp thắc mắc.

Các em hãy cùng chuẩn bị: Bài 23: Phong trào Tây Sơn và sự nghiệp thống nhất đất nước, bảo vệ tổ quốc cuối thế kỉ XVIII

-- Mod Lịch Sử 10 HỌC247