YOMEDIA
NONE

Sinh học 11 Cánh diều Bài 14: Tập tính ở động vật


Tập tính là gì? Có những loại tập tính nào? Động vật có những hình thức học tập gì? Cùng HOC247 tìm hiểu qua nội dung của Bài 14: Tập tính ở động vật trong chương trình Sinh học 11 Cánh diều. Mời các em cùng tham khảo!

ATNETWORK
YOMEDIA
 

Tóm tắt lý thuyết

1.1. Khái niệm và vai trò của tập tính

- Tập tính là chuỗi các hoạt động của động vật trả lời các kích thích từ môi trường, đảm bảo cho cơ thể động vật tồn tại và phát triển. Các hoạt động của tập tính là kết quả thực hiện của các phản xạ liên tiếp.

Nhện có tập tính giăng tơ

Hình 1. Nhện có tập tính găng tơ

- Một trong những yếu tố thể dịch quan trọng ảnh hưởng đến tập tỉnh là pheromone. Pheromone là những chất do cơ thể tiết ra ngoài môi trường, có thể gây ra những phản ứng chuyên biệt, được sử dụng như những tín hiệu hoa học cho những cá thể khác cùng loài. Pheromone phổ biến ở côn trùng, động vật có vú.

1.2. Phân loại tập tính

Tập tính là kết quả của di truyền và môi trường sống. Dựa vào đặc điểm di truyền của tập tính có thể chia tập tỉnh thành ba loại: tập tính bẩm sinh, tập tính học được, tập tính hỗn hợp.

Bảng. Phân loại tập tính theo đặc điểm di truyền

1.3. Một số hình thức học tập ở động vật

Quá trình học tập là quá trình hình thành phản xạ có điều kiện. Qua học tập mà một số tập tỉnh của động vật có thể thay đổi hoặc hình thành mới. Khả năng học tập của động vật phụ thuộc vào sự phát triển của hệ thần kinh. Những hình thức học tập phổ biển ở động vật gồm: quen nhờn, in vết, học nhận biết không gian, học liên hệ, học giải quyết vấn đề, học xã hội.

Một số hình thức học tập ở động vật

Hình 2. Học in vết ở gà (a), học liên hệ ở chuột (b), học giải quyết vấn đề ở quạ (c), học giải quyết vấn đề ở tinh tinh mẹ và học xã hội ở tỉnh tỉnh con (d)

- Loài người có hệ thần kinh phát triển nhất trong bậc thang tiến hoá của sinh vật, do đó khả năng học tập của người là rất lớn. Quá trình học tập ở người là quá trình tương tác giữa cá thể với môi trường, kết quả dẫn đến sự biến đổi bền vững về nhận thức, thái độ, hành vi của cả thể đó. Cơ chế của quá trình học tập đó là sự hình thành các phản xạ có điều kiện trên cơ sở phản xạ không điều kiện hoặc phản xạ có điều kiện đã hình thành bền vững.

1.4. Ứng dụng những hiểu biết về tập tính vào đời sống

Hiểu biết về tập tính đã được ứng dụng trong nhiều mặt của đời sống con người như: 

- Chọn lọc, thuần dưỡng những động vật hoang dã thành những vật nuôi nhưng vẫn giữ được tập tính có lợi của loài ban đầu. 

- Chọn các loài thiên địch để tiêu diệt sâu hại cây trồng. 

- Sử dụng pheromone dễ dẫn dụ động vật. 

- Dạy động vật những phản xạ phục vụ đời sống. 

- Tăng hiệu quả học tập ở người bằng đa dạng hoá các phương pháp học tập để phù hợp với lứa tuổi, cả thể và nội dung học tập.

- Tập tính là chuỗi các hoạt động của động vật trả lời các kích thích từ môi trường, đảm bảo cho cơ thể động vật tồn tại và phát triển.

- Tập tính giúp động vật tìm kiếm, bảo vệ và lấy thức ăn; tìm kiếm bạn tình, tăng cơ hội truyền gene cho thế hệ sau; báo động nguy hiểm; giao tiếp thông tin; duy trì cân bằng nội môi;..

- Pheromone là những chất do cơ thể tiết ra ngoài môi trường, được sử dụng như những tín hiệu hoá học cho những cá thể khác cùng loài. Pheromone phổ biến ở côn trùng, động vật có vú.

- Dựa vào đặc điểm di truyền, tập tính chia thành ba loại: tập tính bẩm sinh, tập tính học được và tập tính hỗn hợp.

- Những hình thức học tập phổ biến gồm: quen nhờn, in vết, học nhận biết không gian, học liên hệ, học giải quyết vấn đề và học xã hội.

- Cơ chế của quá trình học tập ở người là sự hình thành các phản xạ có điều kiện.

- Hiểu biết về tập tính được ứng dụng trong cải tạo giống, bảo vệ mùa màng, dạy và học.

Bài tập minh họa

Bài 1: Tập tính là gì?

 

Hướng dẫn giải

Tập tính là chuỗi các hoạt động của động vật trả lời các kích thích từ môi  trường, đảm bảo cho cơ thể động vật tồn tại và phát triển. Các hoạt động của tập tính là kết quả thực hiện của các phản xạ liên tiếp.

 

Bài 2: Thế nào là Pheromone?

 

Hướng dẫn giải

Pheromone là những chất do cơ thể tiết ra ngoài môi trường, có thể gây ra những phản ứng chuyên biệt, được sử dụng như những tín hiệu hoa học cho những cá thể khác cùng loài. Pheromone phổ biến ở côn trùng, động vật có vú.

Luyện tập Bài 14 Sinh học 11 Cánh diều

Học xong bài này các em cần biết:

- Nêu được khái niệm tập tính ở động vật. Phân tích được vai trò của tập tính đối với đời sống động vật.

- Phân biệt được tập tính bẩm sinh và tập tính học được. Lấy được ví dụ minh hoạ.

- Nêu được một số hình thức học tập ở động vật. Lấy được ví dụ minh hoạ.

3.1. Trắc nghiệm Bài 14 Sinh học 11 Cánh diều

Các em có thể hệ thống lại nội dung kiến thức đã học được thông qua bài kiểm tra Trắc nghiệm Sinh học 11 Cánh diều Chủ đề 2 Bài 14 cực hay có đáp án và lời giải chi tiết. 

Câu 4-10: Mời các em đăng nhập xem tiếp nội dung và thi thử Online để củng cố kiến thức về bài học này nhé!

3.2. Bài tập SGK Bài 14 Sinh học 11 Cánh diều

Các em có thể xem thêm phần hướng dẫn Giải bài tập Sinh học 11 Cánh diều Chủ đề 2 Bài 14 để giúp các em nắm vững bài học và các phương pháp giải bài tập.

Mở đầu trang 93 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Giải Câu hỏi trang 94 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Luyện tập 1 trang 94 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Luyện tập 2 trang 95 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Luyện tập 3 trang 95 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Luyện tập 4 trang 97 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Luyện tập 5 trang 97 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Luyện tập 6 trang 98 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Vận dụng 1 trang 98 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Vận dụng 2 trang 98 SGK Sinh học 11 Cánh diều - CD

Hỏi đáp Bài 14 Sinh học 11 Cánh diều

Trong quá trình học tập nếu có thắc mắc hay cần trợ giúp gì thì các em hãy comment ở mục Hỏi đáp, Cộng đồng Sinh học HOC247 sẽ hỗ trợ cho các em một cách nhanh chóng!

Chúc các em học tập tốt và luôn đạt thành tích cao trong học tập!

-- Mod Sinh Học 11 HỌC247

NONE
AANETWORK
 

 

YOMEDIA
ATNETWORK
ON