Tuần 2 - Kể chuyện: Kể chuyện đã nghe, đã đọc - Tiếng Việt 5

Qua bài giảng Kể chuyện: Kể chuyện đã nghe, đã đọc giúp các em biết kể bằng lời của mình một câu chuyện về anh hùng, danh nhân văn hóa của đất nước. Đồng thời, giúp các em hiểu chuyện, biết trao đổi với các bạn nội dung, ý nghĩa câu chuyện.

Tóm tắt lý thuyết

Câu 1 (trang 18 sgk Tiếng Việt 5): Hãy kể một câu chuyện em đã nghe hay đã đọc về một anh hùng, danh nhân của nước nhà.

Gợi ý làm bài

1. Nội dung

  • Nói về một số anh hùng, danh nhân nước ta
    • Các anh hùng dân tộc (Những người có công lớn trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc)
    • Các anh hùng liệt sĩ tiêu biểu trong lịch sử
    • Các nhà chính trị, nhà hoạt động văn hóa, khoa học nổi tiếng.

2. Tìm câu chuyện ở đâu?

  • Những câu chuyện em được nghe người thân kể.
  • Báo, truyện đọc xưa và nay.
  • Chú ý
    • Các câu chuyện thiếu nhi
    • Loại truyện về anh hùng, danh nhân đất Việt
    • Sách Truyện đọc lớp 5.

3. Cách kể chuyện

  • Giới thiệu câu chuyện (đọc ở đâu hoặc nghe ai kể, tên câu chuyện là gì, câu chuyện nói về ai, về việc gì, …)
    • Nêu tên câu chuyện.
    • Nêu tên nhân vật.
  • Kể diễn biến câu chuyện, tập trung vào những tình tiết thể hiện tài năng, sự lớn lao, vĩ đại của một vị anh hùng, danh nhân của nước nhà.

4. Thảo luận

  • Cả lớp cùng thảo luận về ý nghĩa của câu chuyện tiêu biểu nhất.

Bài tham khảo

 

VUA QUANG TRUNG ĐẠI PHÁ QUÂN THANH

Nghe tin quân Thanh đã chiếm Thăng Long, Bắc Bình Vương các tướng sĩ bàn việc đem quân ra đánh. Các tướng sĩ đều xin vua dẹp giặc để yên lòng người rồi sẽ khởi binh.

Ngày 25 tháng 11 năm Mậu Thân 1788, Bắc Bình Vương làm lễ lên ngôi Hoàng đế, lấy hiệu là Quang Trung.

Vua Quang Trung liền đó tự đem quân thủy bộ tiến ra Bắc. Đến Nghệ An lại 10 ngày tuyển thêm binh, cả thảy được 10 vạn và hơn 100 con voi.

Ngày 20 tháng Chạp ra tới núi Tam Điệp, Ngô Văn Sở ra mắt tạ tội. Vua Quang Trung an ủi mọi người rồi truyền cho tướng sĩ ăn Tết Nguyên Đán để ngày 30 tháng Chạp thì cất quân, định ngày mùng 7 tháng Giêng Thăng Long mở tiệc ăn mừng.

Vua Quang Trung chia đại quân ra làm ô đạo:

- Hai đạo theo đường biển, vào sông Lục Đầu để tiếp ứng mặt hữu và chặn quân Thanh chạy về.

- Hai đạo đi đường núi để tiếp ứng mặt tả và đánh vào phía tây quân địch.

- Đạo trung quân do vua Quang Trung điều khiển tiến theo quan lộ thẳng Thăng Long.

Qua sông Giản Thủy (địa giới Ninh Bình và Hà Nam), quân vua Quang Trong phá tan tiến đến Phú Xuyên, bắt sống trọn đám quân do thám nhà Thanh đóng ở đó. không để một người nào chạy thoát được để báo tin với các đồn lân cận.

Nửa đêm ngày mồng 3 tháng Giêng năm Kì Dậu (1789), vua Quang Trung vây kín đồn Hà Hồi, rồi bắc loa gọi hàng. Quân Thanh sợ hãi xin hàng, cả quân lương, khí giới.

Mờ sáng ngày mồng 5, vua Quang Trung cho lệnh tiến đánh đồn Ngọc Hồi, Quân Thanh bắn súng ra như mưa. Vua Quang Trung sai lấy ván ghép lại thành mảnh to và quấn rơm cỏ ướt, cứ 20 người khiêng một mảnh, mang dao nhọn, lại có 20 người cầm khí giới núp theo sau. Đến trước cửa đồn, quân sĩ bỏ ván xuống rút dao xông vào chém. Quân đi sau cũng lăn xả vào đánh. Quân Thanh chống không nổi, bỏ chạy tán loạn. Quân ta thừa thế đánh tràn tới lấy được các đồn. Xác quân Thanh nằm ngổn ngang khắp giồng, các tướng Thanh như Hứa Thế Hanh đểu tử trận.

Trong lúc vua Quang Trung kịch chiến ở Ngọc Hồi, Đô đốc Long đem cánh tả quân đánh dồn Khương Thượng, gần gò Đống Đa. Sầm Nghi Đống chống không nổi, thắt cổ chết. Đô đốc Long tiến đánh Thăng Long.

Tôn Sĩ Nghị bỏ cả ấn tín chạy qua sông để lên mạn Bắc. Quân sĩ tranh nhau qua cầu, cầu đổ, chết đuôi thây đầy sông. Đạo quân Vân Nam và Quý Châu đóng ở miền Sơn Tây vội vã chạy về.

Trưa hôm ấy, vua Quang Trung áo ngự bào đẫm đen thuốc súng, hiên ngang tiên vào Thăng Long giữa muôn tiêng hoan hô của quân sĩ và dân chúng.

  • Giải thích từ ngữ
    • Đại phá: là đánh lớn và thắng lớn
    • Bắc Bỉnh Vương: là chức vị của Nguyễn Huệ trước khi lên ngôi vua trờ thành Hoàng đế Quang Trung.
    • Quân thủy: là quân sĩ dùng thuyền đánh trên sông nước, quần bộ là quân sĩ đánh trên mặt đất.
    • Tết Nguyên Đán: là tết đầu năm âm lịch.
    • Mặt hữu: là mặt phải (phía phải)
    • Mặt tả: là mật trái (phía trái)
    • Đạo trung quân: Đạo quân đi chính giữa
    • Quan lộ: đường cái quan, đường chính do Nhà nước quản lý
    • Điều khiển: sắp đặt và chỉ đạo
    • Quân lương: lương thực của quân đội
    • Từ trận: chết trong trận đánh
    • Kịch chiến: đánh nhau quyết liệt, dữ dội
    • Ấn tin: nghĩa đen là cái ấn để làm tin, cần hiểu là cái ấn (con dấu) để chứng tỏ quyền lực của một vị tướng.
    • Ngự bào: áo của nhà vua

Lời kết

  • Thông qua bài giảng Kể chuyện: Kể chuyện đã nghe, đã đọc các em cần:
    • Chọn được một truyện viết về anh hùng, danh nhân nước ta và kể lại được rõ ràng, đủ ý.
    • Hiểu được nội dung câu chuyện. Biết trao đổi về ý nghĩa câu chuyện.
    • Rèn luyện các kĩ năng nghe, nói, đặc biệt là kĩ năng nói, kể chuyện trước đám đông.

>>> Bài giảng tiếp theo: Tập đọc Sắc màu em yêu.