ADMICRO

Tuần 24 - Luyện từ và câu: Câu kể Ai là gì? - Tiếng Việt 4


Qua bài giảng Luyện từ và câu: Câu kể Ai là gì?, giúp các em nắm được các bộ phận, tác dụng của câu kể Ai là gì?. Đồng thời biết dùng câu kể Ai là gì? giới thiệu về các bạn trong lớp em hoặc giới thiệu từng người trong ảnh chụp gia đình em.

Hãy đăng ký kênh Youtube HOC247 TV để theo dõi Video mới

Tóm tắt lý thuyết

1.1. Nhận xét

Câu 1. Đọc đoạn văn sau:

    Hôm ấy, cô giáo dẫn một bạn gái vào lớp và nói với chúng tôi: "Đây là Diệu Chi, bạn mới của lớp ta. Bạn Diệu Chi là học sinh cũ của trường tiểu học Thành Công. Bạn ấy là một họa sĩ nhỏ đấy. Các em hãy làm quen với nhau đi." Cả lớp tôi vỗ tay rào rào, đón chào người bạn mới. Diệu Chi bẽn lẽn gật đầu chào lại.

Câu 2. Trong ba câu in nghiêng ở bài văn, những câu nào dùng để giới thiệu, câu nào dùng để nhận định về bạn Diệu Chi?

Gợi ý:

  • Các câu dùng để giới thiệu:
    • Đây là Diệu Chi, bạn mới của lớp ta.
    • Bạn Diệu Chi là học sinh cũ của Trường Tiểu học Thành Công.
  • Câu dùng để nhận định:
    • Bạn ấy là một họa sĩ nhỏ đấy.

Câu 3. Trong các câu trên, bộ phận nào trả lời cho câu hỏi Ai (cái gì, con gì)?; bộ phận nào trả lời cho câu hỏi là gì (là ai? là con gì?)?

Gợi ý:

  • Trong câu thứ nhất: Bộ phận chủ ngữ “Đây" trả lời câu hỏi “Ai?” (cái gì, con gì)?; bộ phận vị ngữ là Diệu Chi, bạn mới của lớp ta trả lời câu hỏi là gì? (là ai, là con gì)?
  • Trong câu thứ hai: Bộ phận chủ ngữ bạn Diệu Chi trả lời câu hỏi Ai? (cái gì, con gì)?; bộ phận vị ngữ là học sinh cũ của Trường Tiểu học Thành Công trả lời cho câu hỏi là gì? (là ai, là con gì)?
  • Trong câu thử ba: Bộ phận chủ ngữ Bạn ấy trả lời câu hỏi Ai? (cái gì, con gì)? bộ phận vị ngữ là một họa sĩ nhỏ đấy trả lời câu hỏi là gì? (là ai, là con gì)?

Câu 4. Kiểu câu trên khác 2 kiểu câu đã học ''Ai làm gì?, Ai thế nào?" ở chỗ nào?

Gợi ý:

  • Kiểu câu kế "Ai là gì?" khác với các câu "Ai làm gì?" và "Ai thế nào?" ở các điểm sau đây:
    • Về mặt ý nghĩa:
      • Khi câu kể "Ai làm gì?" cho ta thấy rõ những hoạt động của các sự vật được nói tới trong chủ ngữ.
      • Kiểu câu kể "Ai thế nào?" cho ta biết được đặc điểm, tính chất hoặc trạng thái của sự vật được nói tới trong chủ ngữ.
      • Kiểu câu kể "Ai là gì?" lại nhằm giới thiệu hoặc nêu nhận định về mọi người, một vật nào đó.
    • Về mặt cấu tạo: Trong kiểu câu "Ai là gì?" thường có từ "là" đứng đầu bộ phận vị ngữ.

1.2. Ghi nhớ

  • Câu kể Ai là gì? gồm hai bộ phận. Bộ phận thứ nhất là chủ ngữ trả lời câu hỏi: Ai (cái gì, con gì)? Bộ phận thứ hai là vị ngữ trả lời câu hỏi: Là gì (là ai, là con gì)?.
  • Câu kể Ai là gì? được dùng để giới thiệu hoặc nêu nhận định về một người,một vật nào đó.

1.3. Luyện tập

Câu 1. Tìm câu kể Ai là gì? trong các câu dưới đây và nêu tác dụng của nó:

a) Thì ra đó là một thứ máy trong cộng trừ mà Pa-xcan đã đặt hết tình cảm của người con vào việc chế tạo. Đó chính là chiếc máy tính đầu tiên của thế giới, tổ tiên của những chiếc máy tính điển tử hiện đại.

Theo LÊ NGUYÊN LONG, PHẠM NGỌC TOÀN

b)

Lịch

Lá là lịch của cây

Cây lại là lịch đất

Trăng lặn rồi trăng mọc

Là lịch của bầu trời

Bà tính nhẩm. Mẹ ơi,

Mười ngón tay là lịch

Con tới lớp, tới trường

Lịch lại là trang sách

NGUYỄN HƯNG HẢI

c) Sầu riêng là loại trái quý của miền Nam. Hương vị nó hết sức đặc biệt, mùi thơm đậm, bay rất xa, lâu tan trong không khí.

MAI VĂN TẠO

Gợi ý:

a) Ví dụ a có 2 câu đều là câu kể “Ai là gì?”

  • Thì ra đó là... vào việc chế tạo.
    • Câu kể "Ai là gì?" này có tác dụng giới thiệu về một thứ máy (máy gì? máy cộng trừ do ai chế ra? do Pa-xcan).
  • Đó chính là chiếc máy tính đầu tiên, máy tính điện tử hiện đại.
    • Câu kể "Ai là gì?" này cũng có tác dụng giới thiệu thêm về chiếc máy trên.

b) 

  • Lá là lịch của cây
  • Cây lại là lịch dất
  • Trăng là lịch của bầu trời
  • Mười ngón tay là lịch
  • Lịch lại là trang sách
  • Các câu kể trên đây muốn nêu một nhận xét là mỗi sự vật có một thứ lịch riêng dùng để tính thời gian.

c)  Câu kể: Sầu riêng là loại trái quý của miền Nam.

  • Câu này có mục đích giới thiệu về cây sầu riêng (là đặc sản của miền nào?).

Câu 2. Dùng câu kể Ai là gì? giới thiệu về các bạn trong lớp em hoặc từng người trong ảnh chụp gia đình em.

Gợi ý:

  • Lời giới thiệu: Đây là ảnh chụp toàn bộ gia đình tôi. Người đàn ông đứng chính giữa là ba tôi. Người ở bên cạnh ba tôi, về phía phải là mẹ tôi. Người đứng sát mẹ tôi là chị gái của tôi. Tôi là người đứng về phía trái của ba tôi.
  • Thông qua bài giảng Luyện từ và câu: Câu kể Ai là gì?, các em cần nắm được:
    • Câu kể Ai là gì? gồm hai bộ phận: chủ ngữ, vĩ ngữ.
    • Tác dụng của câu kể: được dùng để giới thiệu hoặc nêu nhận định về một người, một vật nào đó.
    • Dùng câu kể Ai là gì? để giới thiệu.
  • Ngoài ra, các em có thể tham khảo thêm bài giảng 
    Kể chuyện: Kể chuyện được chứng kiến hoặc tham gia để có bước chuẩn bị thật tốt cho tiết học tiếp theo.

 

YOMEDIA