Sinh học 8 Bài 16: Tuần hoàn máu và lưu thông bạch huyết


Trong bài học này các em được tìm hiểu về các thành phần tham gia vào tuần hoàn máulưu thông bạch huyết ở cơ thể người. Qua đó nhận thấy được vai trò quan trọng của mỗi thành phần trong quá trình lưu thông máu của cơ thể.

Tóm tắt lý thuyết

1.1. Tuần hoàn máu

  • Hệ tuần hoàn gồm tim và hệ mạch
    • Tim: có 4 ngăn gồm 2 tâm nhĩ và 2 tâm thất, nửa phải chứa máu đỏ thẫm, nửa trái chứa máu đỏ tươi, có chức năng co bóp tống máu tạo lực đẩy máu vào động mạch
    • Hệ mạch: có chức năng dẫn máu từ tim đến các tế bào và từ tế bào về tim bao gồm:
      • Động mạch: xuất phát từ tim
      • Tĩnh mạch: trở về tim
      • Mao mạch: nối động mạch và tĩnh mạch

Sơ đồ tuần hoàn máu

  • Vai trò của hệ tuần hoàn
    • Tim làm nhiệm vụ co bóp tạo lực để đẩy máu.
    • Hệ mạch: Dẫn máu từ tim đến các tế bào và từ các tế bào trở về tim.
    • Vòng tuần hoàn lớn: Từ tâm thất trái đến các cơ quan (trao đổi chất) trở về tâm nhĩ phải.
    • Vòng tuần hoàn nhỏ: Từ tâm thất phải đến phổi (trao đổi khí) rồi trở về tâm nhĩ trái.

Vòng tuần hoàn nhỏ và vòng tuần hoàn lớn

⇒ Máu lưu thông trong toàn bộ cơ thể là nhờ hệ tuần hoàn.

1.2. Lưu thông bạch huyết  

  • Hệ bạch huyết gồm:
    • Mao mạch bạch huyết
    • Mạch bạch huyết
    • Hạch bạch huyết
    • Ống bạch huyết

Cấu tạo hệ bạch huyết

  • Hệ bạch huyết được chia ra làm 2 phân hệ lớn và nhỏ:
    • Phân hệ nhỏ: thu bạch huyết ở nửa trên bên phải cơ thể sau đó về tĩnh mạch
    • Phân hệ lớn: thu bạch huyết ở phần còn lại của cơ thể
  • Hệ bạch huyết có vai trò cùng với hệ tuần hoàn máu thực hiện chu trình luân chuyển môi trường trong cơ thể và tham gia bảo vệ cơ thể

Sự phân bó hạch bạch huyết trên cơ thể người

2. Luyện tập Bài 16 Sinh học 8

Sau khi học xong bài này các em cần:

  • Trình bày được các thành phần cấu tạo của hệ tuần hoàn máu và vai trò của chúng.
  • Nêu được các thành phần của hệ bạch huyết và vai trò của hệ bạch huyết đối với cơ thể. 

2.1. Trắc nghiệm

Các em có thể hệ thống lại nội dung kiến thức đã học được thông qua bài kiểm tra Trắc nghiệm Sinh học 8 Bài 16 cực hay có đáp án và lời giải chi tiết. 

    • A. Động mạch, tĩnh mạch và tim
    • B. Tim, tĩnh mạch và mao mạch
    • C. Tim và hệ mạch
    • D. Động mạch, tĩnh mạch và mao mạch
    • A. Vận chuyển chất dinh dưỡng và ôxi đến tế bào
    • B. Vận chuyển các chất thải và khí cacbonic đến các cơ quan bài tiết 
    • C. Vận chuyển khí ôxi từ tế bào về tim, đến phổi thải ra ngoài
    • D. Cả A và B đúng

Câu 2- Câu 5: Xem thêm phần trắc nghiệm để làm thử Online 

2.2. Bài tập SGK và Nâng cao 

Các em có thể xem thêm phần hướng dẫn Giải bài tập Sinh học 8 Bài 16 để giúp các em nắm vững bài học và các phương pháp giải bài tập.

Bài tập 1 trang 53 SGK Sinh học 8

Bài tập 2 trang 53 SGK Sinh học 8

Bài tập 3 trang 53 SGK Sinh học 8

3. Hỏi đáp Bài 16 Chương 3 Sinh học 8

Trong quá trình học tập nếu có thắc mắc hay cần trợ giúp gì thì các em hãy comment ở mục Hỏi đáp, Cộng đồng Sinh học HOC247 sẽ hỗ trợ cho các em một cách nhanh chóng!

Chúc các em học tập tốt và luôn đạt thành tích cao trong học tập!

-- Mod Sinh Học 8 HỌC247

Tư liệu tham khảo

Được đề xuất cho bạn