Bài 2: Sử dụng yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh - Ngữ văn 9

Qua bài học giúp các em hiểu rằng muốn cho văn bản thuyết minh được sinh động, hấp dẫn, cần sử dụng yếu tố miêu tả. Làm cho đối tượng thuyết minh được nổi bật.

Tóm tắt bài

1. Tìm hiểu yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh

 Ví dụ

  • Nhan đề muốn nhấn mạnh vai trò của cây chuối đối với đời sống vật chất và tinh thần của con người Việt Nam từ xưa tới nay.
  • Thái độ đúng đắn của con người trong viêc nuôi trồng, chăm sóc, sử dụng có hiệu quả các giá trị của cây chuối.
  • Những câu văn thuyết minh về cây chuối
    • Hầu hết ở nông thôn nhà nào cũng có chuối.
    • Chuối rất ưa nước nên người ta thường trồng bên ao hồ để nhanh tươi tốt.
    • Người phụ nữ nào chẳng liên quan đến cây chuối khi họ làm vườn, chăn nuôi và nội trợ, bởi cây chuối có thể sử dụng được từ thân đến lá, từ gốc đến hoa,...
    • Quả chuối là món ăn ngon.
    • Có nhiều loại như chuối hương, chuối ngự, chuối sứ,...
    • Mỗi cây chuối có một buồng chuối.
    • Chuối chín ăn vào không chỉ no mà còn là một chất dưỡng da làm cho làn da mịn màng.
    • Chuối xanh nấu với các loại thực phẩm có vị tanh như cá, ốc, lươn,...
    • Ngày lễ thường thờ chuối xanh gì, còn ngày rằm hay giỗ có thể thờ chuối chín.
  • Câu văn có yếu tố miêu tả
    • Đi khắp Việt Nam, nơi đâu ta cũng gặp những cây chuối thân mềm vươn lên như những trụ cột nhẵn bóng, tỏa ra vòm tán lá xanh mướt che rợp từ vườn tược đến núi rừng.
    • Chuối xanh có vị chát, để sống cắt lát ăn cặp với thịt lợn luộc chấm mắm tôm chua, khiến miếng thịt ngon gấp bội phần, nó cũng là món ăn cặp rất tuyệt vời với các món tái hay món gỏi.
  • Tác dụng: Làm cho đối tượng thuyết minh được nổi bật và gây ấn tượng. Làm cho người đọc hình dung ra một cách sinh động đặc điểm của cây chuối, công dụng, cách sử dụng sản phẩm từ cây chuối.
  • Bài này có thể bổ sung
    • Phân loại chuối: Chuối tây, chuối hột, chuối tiêu,...
    • Miêu tả về cây chuối thân gồm nhiều lớp bẹ, cuống lá và cọng lá. Nõn chuối màu xanh.
    • Công dụng của thân chuối non có thể dùng làn rau sống, có thể dùng làm phao tập bơi,...
    • Bắp chuối dùng để làm món nộm ăn rất ngon.
    • Lá chuối dùng để gói bánh, gói xôi, gói nem.
    • Cọng chuối dùng làm dây cột.
    • Lá chuối khô dùng để lót ổ gà đẻ.

2. Ghi nhớ (SGK)

Lời kết

Qua bài học các em cần nắm được như sau:

  • Biết được để có bài văn thuyết minh, sinh động, hấp dẫn cần kết hợp yếu tố miêu tả
  • Yếu tố miêu tả làm cho đối tượng thuyết minh nổi bật và gây ấn tượng.

Để chuẩn bị cho tiết học sau các em có thể tham khảo:

-- Mod Ngữ văn 9 HỌC247