Bài 7: Cắt may quần đùi, quần dài - Công nghệ 9

5 trắc nghiệm 7 bài tập SGK

Quần đùi và quần dài có cách vẽ, cắt và may tương đối đơn giản, nên được chọn là sản phẩm đầu tay của các em. Để biết cách lấy số đo, tính vải, vẽ, cắt, may quần đùi, quần dài và đạt yêu cầu kĩ thuật, chúng ta cùng nghiên cứu bài "Cắt may quần đùi - quần dài" dưới đây.

Tóm tắt lý thuyết

  • Quần đùi là dạng sản phẩm đơn giản, dễ thực hiện.
  • Quần dài là sản phẩm có cách vẽ và cắt tương tự quần đùi, chỉ khác phần ống quần.
  • Quy trình cắt may quần đùi, quần dài:

Hình 1. Quy trình cắt may quần đùi, quần dài

A - QUẦN ĐÙI

I - CÁCH ĐO

1. Dài quần (Dq)

Đo từ ngang thắt lưng qua khỏi mông khoảng 5cm hoặc dài hơn tùy ý.

2. Vòng mông (Vm)

  • Đo vừa sát quanh mông nơi nở nhất.

Số đo mẫu:

  • Dq = 30cm;
  • Vm = 72cm.

II - CÁCH TÍNH VẢI

  • Khổ vải 0,8 ÷ 0,9m: (Dq + gấu + cạp + đường may) x 2.
  • Khổ vải 1,15 ÷ 1,2m:
    • Vm < 80: Dq + gấu +cạp + đường may.
    • Vm > 80: (Dq + gấu + cạp + đường may) x 2.
  • Khổ vải 1,4 ÷ 1,6m: Dq + gấu + cạp + đường may.

III - CÁCH VẼ VÀ CẮT

1. Xếp vải

  • Gấp vải theo canh sợi dọc, mặt trái ra ngoài; bề rộng phần vải gấp vào bằng chỗ rộng nhất của thân quần kể cả đường may (1/4 Vm + 1/10 Vm + 1cm).
  • Nếp gấp vải đặt ở phía trong người cắt.

2. Cách vẽ (hình 2 dưới đây)

Hình 2. Cách vẽ quần đùi

  • AX: Dài quần = số đo =30 cm.
  • AB: Hạ đáy = 1/4Vm + 1/10Vm = 72/4 + 72/10 = 25,2 cm.
  • AA1: ngang lưng = 1/4Vm +1 = 72/4 +1 = 19 cm.
  • BB1: Ngang mông = 1/4Vm + 1/10Vm = 72/4 +72/10 = 25,2 cm..
  • B1B2: Vào đáy = 1/20Vm = 72/20 = 3,6 cm.
  • XX1: Rộng ống = BB1 – 2 = 25,2 – 2 = 23,2 cm.
  • XC: Vát ống quần = 2 cm.

3. Cách cắt

Hình 3. Cách cắt quần đùi

  • Cắt hai thân quần (vải gấp đôi theo đường AX).
  • Cắt chừa đường may:
    • Cạp (lưng) = 3 cm.
    • Đáy quần = 1 cm.
    • Đường ống = 1 cm.
    • Gấu quần (lai) = 2 cm.

IV - QUY TRÌNH MAY

  • (1) May viền gấp mép gấu quần.
  • (2) Ráp đáy quần.
  • (3) Ráp đường ống quần (từ ống nọ sang ống kia).
  • (4) May cạp quần bằng hai đường may.
  • (5) Luồn dây thun. (Cũng có thể nối vòng dây thun rồi vừa may cạp quần vừa luồn thun).

V - CÁCH MAY

  • Gấu quần, cạp quần: May viền gấp mép.
  • Đáy quần và ống quần: May can lộn.

Hình 4. Các đường may được sử dụng để may quần đùi

B - QUẦN DÀI

(Kiểu ống thẳng, ống rộng, cạp chun)


I - CÁCH ĐO

1. Dài quần (Dq)

Đo từ ngang eo đến gót chân hoặc dài ngắn tuỳ ý.

2. Vòng eo (Ve)

Đo vừa sát quanh eo chỗ nhỏ nhất.

3. Vòng mông (Vm)

Đo vừa sát quanh mông chỗ nở nhất.

4. Rộng ống (Rô)

  • Bằng 1/2 số đo vòng ống hoặc rộng hẹp tuỳ ý.

Số đo mẫu:

  • Dq = 80 cm; Ve = 60 cm;
  • Vm = 80 cm; Rô = 22 cm.

Hình 5. Cách đo quần dài

II - CÁCH TÍNH VẢI

  • Khổ vải 0,8 ÷ 0,9m: (Dq + gấu + cặp + đường mây) x 2.
  • Khổ vải 1,15 ÷ 1,2m: (Dq + gấu + cạp + đường may) x 2.
  • Khổ vải 1,4 ÷ 1,6 m: Dq + gấu + cạp +đường may.


III - CÁCH VẼ VÀ CẮT

1. Xếp vải

  • Gấp vải theo canh sợi dọc, mặt trái ra ngoài; phần vải gấp vào bằng chỗ rộng nhất của thân quần cộng đường may.
    • Quần ống thẳng và ống bó, căn cứ vào bề rộng ngang mông: \((=\frac{1}{4}Vm+\frac{1}{10}Vm+đường \space may)\)
    • Quần ống rộng, căn cứ vào rộng ống: rộng ống + đường may.
  • Nếp gấp vải đặt ở phía trong người cắt, cạp quần phía tay phải, gấu quần phía tay trái.

2. Cách vẽ

Từ đầu vải đo xuống 3cm làm cạp quần hoặc xuống 1cm nếu may cạp rời, có điểm A.
Hình 6. Bản vẽ quần dài (ống thẳng)
Công thức tính các chi tiết:
  • Dài quần: Ax = số đo.
  • Hạ đáy: AB = 1/4 Vm + 1/10 Vm
  • Từ điểm A, B, X kẻ các đường ngang vuông góc với AX.
a. Vẽ đáy quần
  • Ngang eo: AA1 = 1/4 Vm + 1
  • Ngang mông: BB1 = 1/4 Vm + 1/10 Vm
  • Vào đáy: BB1 = 1/20 Vm
  • Nối A1B2.
  • Trên đoạn A1B2 lấy: KB2 = 1/3 A1B2.
  • Nối KB1;
  • I là điểm giữa KB1.
  • Nối IB2.
  • Vẽ vòng đáy qua các điểm A1, K, I, B1.
b. Vẽ ống quần và gấu quần
  • Rộng ống XX1 = Số đo
  • Rộng ống < Ngang mông
    • O là điểm giữa của B1B2
    • Nối OX1; trên đoạn OX1 lấy OM = 1/3 OX1
    • Vẽ cong từ B1 đi qua M đến X1
  • Rộng ống > Ngang mông
    • Nối thẳng từ B1 đến X

3. Cách cắt

  • Cắt 2 thân quần (vải gấp đối theo đường Ax).
  • Gấp nẹp cạp và gấu quần trước khi cắt đường đáy và gấu quần.
  • Cắt gia đường may:
    • Đáy quần và ống quần: 1,5cm.
    • Gấu và cạp quần: 2-3cm.

IV - QUY TRÌNH MAY

Quy trình may:

  • May ống quần.
  • Ráp đáy quần.
  • May cạp quần, luồn chun (chiều dài chun = Vc - 7 ÷ 10cm).
  • May gấu quần.

V - CÁCH MAY

1. May ống quần và đáy quần

  • Có vắt sổ: áp dụng kiểu can rẽ.
  • Không vắt sổ: áp dụng kiểu can lộn.

2. May gấu quần và cạp quần

  • Áp dụng kiểu viền gấp nép.
  • Cạp quần: may 2 đường song song cách nhau một khoảng lớn hơn về rộng dày chun một chút.
  • Gấu quần: May mí hoặc khâu vắt, khâu chữ V.

3. Cạp ráp đáy quần

  • May nối từng ống quần bằng đường can rẽ hoặc đường can lộn.
  • Lộn một ống sang mặt phải, luồn ống đã lộn vào ống có mặt trái ở ngoài; sắp bằng mép vòng đáy, đính cố định đầu 2 đường may ống quần ở giữa đáy quần; may từ trên cạp xuống cho hết vòng đáy.

Bài tập minh họa

Bài tập 1

Em hãy tính vải để may một chiếc quần đùi với số đo (cm): Dq = 30, Vm = 72 (khổ vải 0,8m và khổ vải 1,4m)?

Gợi ý giải:

  • Khổ vải 0,8m: (Dq + gấu + cạp) x 2 = (30 + 2 + 3) x 2 = 70cm.
  • Khổ vải 1,4m: Dq + gấu + cạp = 30 + 2 + 3 = 35cm.

Bài tập 2

Em hãy quan sát hình dưới đây:

Hình 7. Cách vẽ đáy quần

Nêu các đường may được sử dụng để may các chi tiết của quần đùi.

Gợi ý giải:

  • Gấu quần, cạp quần: May viền gấp mép.
  • Đáy quần và ống quần: May can lộn.

Lời kết

Sau khi học xong Bài 7: Cắt may quần đùi, quần dài, các em cần ghi nhớ các nội dung:

Để cắt may được quần đùi hoặc quần dài đẹp và hợp với người mặc về kích thước, cần:

  • Lấy số đo chính xác và tính vải đủ.
  • Nắm vững công thức tính kích thước các chi tiết của sản phẩm; vẽ, cắt, may đúng quy trình kĩ thuật.

Trong phần sau là các câu hỏi Trắc nghiệm về Cắt may quần đùi, quần dài, các em hãy cùng thử sức mình để củng cố lại các kiến thức đã học ở trên nhé. Ngoài ra, các câu hỏi trong sách giáo khoa trang 42 và trang 45 phần Cắt may môn Công nghệ lớp 9 đều được gợi ý trả lời chi tiết và dễ hiểu ở phần Bài tập SGK. Nếu có thắc mắc về các nội dung liên quan đến bài học thì các em vui lòng đặt câu hỏi trong phần Hỏi đáp để được hỗ trợ.

Các em quan tâm có thế tham khảo thêm bài học trước và bài học sau:

>> Bài trước: Bài 6: Bản vẽ cắt may

>> Bài sau: Bài 8: Thực hành cắt may quần đùi, quần dài

Chúc các em học tốt!